Sách bài tập Toán 7 Bài 10 (Kết nối tri thức): Tiên đề Euclid. Tính chất của hai đường thẳng song song

Giải SBT Bài 10: Tiên đề Euclid. Tính chất của hai đường thẳng song song

Giải SBT Toán 7 trang 42 Tập 1

Bài 3.18 trang 42 SBT Toán 7 Tập 1: Cho Hình 3.19, biết a // b.

a) Tính số đo góc A₁.

b) So sánh góc A₄ và B₂.

c) Tính số đo góc A₂.

Lời giải:

a) Vì a // b nên $\widehat{A_1}$ và góc $\widehat{B_1}$ là hai góc so le trong.

Do đó, $\widehat{A_1}$ = $\widehat{B_1}$ = 35^o.

b) Vì a // b nên các cặp góc so le trong bằng nhau và các cặp góc đồng vị bằng nhau.

Ta có, $\widehat{A_4}$ và $\widehat{B_2}$ là hai góc đồng vị.

Do đó, $\widehat{A_4}$ = $\widehat{B_2}$.

c) Vì $\widehat{A_1}$ và $\widehat{A_2}$ là hai góc kề bù nên $\widehat{A_1}$ + $\widehat{A_2}$ = 180^o

Thay số: 35^o + $\widehat{A_2}$ = 180^o

$\widehat{A_2}$ = 180^o – 35^o

$\widehat{A_2}={45}^0$

Bài 3.19 trang 42 SBT Toán 7 Tập 1: Vẽ lại Hình 3.20 vào vở

a) Giải thích tại sao Ax // By.

b) Tính số đo góc ABy’.

c) Tính số đo góc ABM.

Lời giải:

a) Ta có:

$\widehat{zMy‘}=\widehat{zNA}=60°$ mà $\widehat{zMy‘}$ và $\widehat{zNA}$ là hai góc đồng vị.

Do đó, Ax // By.

 b) Vì Ax // By nên các góc so le trong bằng nhau và các góc đồng vị bằng nhau.

Lại có: $\widehat{ABy‘}$ và $\widehat{BAx}$ là hai góc so le trong.

Do đó, $\widehat{ABy‘}$ = $\widehat{BAx}$ = 50^o.

c) Vì $\widehat{ABy‘}$ và $\widehat{ABM}$ là hai góc kề bù nên:

$\widehat{ABy‘}$ + $\widehat{ABM}$ = 180^o

Thay số: 50^o + $\widehat{ABM}$ = 180^o

$\widehat{ABM}$ = 180^o – 50^o

$\widehat{ABM}$ = 130^o.

Bài 3.20 trang 42 SBT Toán 7 Tập 1: Trong các phát biểu sau, phát biểu nào diễn đạt đúng nội dung của tiên đề Euclid?

a) Qua điểm A nằm ngoài đường thẳng d có ít nhất một đường thẳng song song với d.

b) Nếu qua điểm A nằm ngoài đường thẳng d có hai đường thẳng song song với d thì chúng trùng nhau.

c) Có duy nhất một đường thẳng song song với một đường thẳng cho trước.

d) Cho điểm A nằm ngoài đường thẳng d. Đường thẳng đi qua A và song song với đường thẳng d là duy nhất.

Lời giải:

Phát biểu diễn đạt đúng nội dung tiên đề Euclid là phát biểu b và phát biểu d.

Giải SBT Toán 7 trang 43 Tập 1

Bài 3.21 trang 43 SBT Toán 7 Tập 1: Cho đường thẳng xx’, điểm A thuộc xx’. Trên tia Ax’ lấy điểm B (điểm B khác điểm A). Vẽ tia By, trên tia By lấy điểm M. Hai điểm N và P thảo mãn: $\widehat{NMA}=\widehat{MAB};\widehat{PMy}=\widehat{MBx‘}$ (H.3.21) Giải thích tại sao ba điểm N; M; P thẳng hàng.

Lời giải:

Theo đề bài ra ta có:

$\widehat{NMA}=\widehat{MAB}$, mà hai góc này ở vị trí so le trong, suy ra MN // xx;

$\widehat{PMy}=\widehat{MBx‘}$, mà hai góc này ở vị trí đồng vị, suy ra MP // xx’

Theo tiên đề Euclid, qu điểm M chỉ có một đường thẳng song song với xx’. Mà MN và NP cùng song song với xx’ nên MN vag MP trùng nhau.

Do đó, ba điểm M, N, P thẳng hàng.

Bài 3.22 trang 43 SBT Toán 7 Tập 1: Vẽ lại Hình 3.22 vào vở.

a) Giải thích tại sao a // b.

b) Tính số đo góc ABH.

Lời giải:

a) Vì HK vuông góc với a tại H; HK vuông góc với b tại K nên a // b (quan hệ từ vuông góc đến song song).

b) Vì a // b nên các góc so le trong bằng nhau và các góc đồng vị bằng nhau.

Lại có: $\widehat{ABH}$ và $\widehat{BAb}$ là hai góc so le trong.

Do đó, $\widehat{ABH}$ = $\widehat{BAb}$ = 55^o.

Bài 3.23 trang 43 SBT Toán 7 Tập 1: Vẽ lại Hình 3.23 vào vở. Giải thích tại sao

a) xx’ // yy’.

b) xx’ $\perp$a.

Lời giải:

a) Ta có: $\widehat{tAx}$ = 110^o và $\widehat{yBt}$ = 110^o nên $\widehat{tAx}$ = $\widehat{yBt}$ = 110^o. Mà hai góc này ở vị trí đồng vị. Do đó, xx’ song song với yy’.

b) Vì a vuông góc với yy’ mà yy’ lại song song với xx’ nên a vuông góc với xx’.

Giải SBT Toán 7 trang 44 Tập 1

Bài 3.24 trang 44 SBT Toán 7 Tập 1: Cho Hình 3.24.

a) Giải thích tại sao yy’ // zz’.

b) Tính số đo góc ABz.

c) Vẽ tia phân giác At của góc MAB, tia At cắt đường thẳng zz’ tại H. Tính số đo góc AHN.

Lời giải:

a) Theo hình vẽ ta có:

MN$\perp$yy’ và MN $\perp$ zz’ nên yy’ // zz’.

b) Ta có:

$\widehat{xAy‘}$ và $\widehat{ABz‘}$ là hai góc đồng vị, mà yy’ // zz’ nên $\widehat{xAy‘}$ = $\widehat{ABz‘}$ = 60^o.

Lại có $\widehat{ABz‘}$ và $\widehat{ABz}$ là hai góc kề bù.

Do đó, $\widehat{ABz‘}$ + $\widehat{ABz}$ = 180^o.

Thay số: 60^o + $\widehat{ABz}$ = 180^o.

$\widehat{ABz}$ = 180^o – 60^o

$\widehat{ABz}$ = 120^o.

c) Vì yy’ // zz’ mà hai góc $\widehat{ABz}$ và $\widehat{MAB}$ là hai góc so le trong nên $\widehat{ABz}$ = $\widehat{MAB}$ = 120^o.

Vì At là tia phân giác của góc $\widehat{MAB}$ nên $\widehat{HAM}=\widehat{HAB}=\frac{\widehat{MAB}}{2}=\frac{120°}{2}=60°$

Vì yy’ // xx’ và  $\widehat{HAM}$; $\widehat{AHB}$ là hai góc so le trong nên $\widehat{HAM}$ = $\widehat{AHB}$ = 60^o.

Lại có: $\widehat{AHB}$ và $\widehat{AHN}$ là hai góc kề bù nên $\widehat{AHB}$+ $\widehat{AHN}$ = 180^o.

Thay số: 60^o + $\widehat{AHN}$ = 180^o

$\widehat{AHN}$ = 180^o – 60^o

$\widehat{AHN}$ = 120^o.

Bài 3.25 trang 44 SBT Toán 7 Tập 1: Cho Hình 3.25.

a) Giải thích tại sao Ax // By.

b) Tính số đo ACB.

Lời giải:

a) Vì Ax $\perp$c; By $\perp$ c nên Ax // By.

b) Kẻ Ct song song với Ax nên Ct cũng song song với By.

Vì Ct // Ax và $\widehat{xAC}$ và $\widehat{ACt}$ là hai góc so le trong nên $\widehat{xAC}$ = $\widehat{ACt}$ = 40^o.

Vì Ct // By và $\widehat{BCt}$ và $\widehat{yBC}$ là hai góc so le trong nên $\widehat{BCt}$ = $\widehat{yBC}$ = 30^o.

Lại có: $\widehat{ABC}$ = $\widehat{ACt}$ + $\widehat{BCt}$ = 40^o + 30^o = 70^o.

Vậy $\widehat{ABC}$ = 70^o.

Bài 3.26 trang 44 SBT Toán 7 Tập 1: Cho Hình 3.26, biết Ax // Dy.

$\widehat{xAC}=50°;\widehat{ACD}=110°$. Tính số đo $\widehat{CDy}$.

Lời giải:

Kẻ tia Ct song song với Ax nên Ct song song với Dy (do Ax // Dy)

Vì Ax // Ct và $\widehat{CAx}$ và $\widehat{ACt}$ là hai góc so le trong nên $\widehat{CAx}$ = $\widehat{ACt}$ = 50^o.

Ta lại có:

$\widehat{ACt}$ + $\widehat{tCD}$ = 110^o

50^o + $\widehat{tCD}$ = 110^o

$\widehat{tCD}$ =110^o – 50^o

$\widehat{tCD}$ = 60^o

Vì Ct // By và $\widehat{tCD}$ và $\widehat{CDy}$ là hai góc so le trong nên $\widehat{tCD}$ = $\widehat{CDy}$ = 60^o.

Vậy $\widehat{CDy}$ = 60^o.

Xem thêm các bài giải SBT Toán lớp 7 Kết nối tri thức hay, chi tiết khác:

SBT Toán 7 Bài 9: Hai đường thẳng song song và dấu hiệu nhận biết

SBT Toán 7 Bài 10: Tiên đề Euclid. Tính chất của hai đường thẳng song song

SBT Toán 7 Bài 11: Định lí và chứng minh định lí

SBT Toán 7 Ôn tập chương 3

SBT Toán 7 Bài 12: Tổng các góc trong một tam giác

Lý thuyết Tiên đề Euclid. Tính chất của hai đường thẳng song song

1. Tiên đề Euclid về đường thẳng song song

• Tiên đề Euclid: Qua một điểm ở ngoài một đường thẳng, chỉ có một đường thẳng song song với đường thẳng đó.

Ví dụ:

+ Cho điểm M nằm ngoài đường thẳng a thì đường thẳng b đi qua M và song song với a là duy nhất.

Chú ý:

• Nếu một đường thẳng cắt một trong hai đường thẳng song song thì nó cũng cắt đường thẳng còn lại.

Ví dụ: Cho a và b là hai đường thẳng song song với nhau. Nếu đường thẳng c cắt đường thẳng a thì cũng cắt đường thẳng b.

2. Tính chất của hai đường thẳng song song

• Nếu một đường thẳng cắt hai đường thẳng song song thì:

+ Hai góc so le trong bằng nhau;

+ Hai góc đồng vị bằng nhau.

Ví dụ: Cho $\mathrm{xy}\text{\hspace{0.17em}//\hspace{0.17em}}\mathrm{x}‘\mathrm{y}‘$ và $\widehat{\mathrm{BAy}}=50°$. Tính $\widehat{\mathrm{ABx}‘}$ và $\widehat{\mathrm{y}‘\mathrm{Bz}‘}$

Vì $\mathrm{xy}\text{\hspace{0.17em}//\hspace{0.17em}}\mathrm{x}‘\mathrm{y}‘$$\Rightarrow$$\widehat{\mathrm{ABx}‘}=\widehat{\mathrm{BAy}}$ (hai góc so le trong). Do đó $\widehat{\mathrm{ABx}‘}=50°$

Vì $\mathrm{xy}\text{\hspace{0.17em}//\hspace{0.17em}}\mathrm{x}‘\mathrm{y}‘$$\Rightarrow$$\widehat{\mathrm{y}‘\mathrm{Bz}‘}=\widehat{\mathrm{BAy}}$ (hai góc đồng vị). Do đó $\widehat{\mathrm{y}‘\mathrm{Bz}‘}=50°$

• Một đường thẳng vuông góc với một trong hai đường thẳng song song thì nó cũng vuông góc với đường thẳng kia.

Ví dụ: Cho $\mathrm{xy}\text{\hspace{0.17em}//\hspace{0.17em}}\mathrm{x}‘\mathrm{y}‘$ và $\mathrm{zz}‘\perp \mathrm{xx}‘$ thì $\mathrm{zz}‘\perp \mathrm{yy}‘$

• Hai đường thẳng phân biệt cùng song song với một đường thẳng thứ ba thì chúng song song với nhau.

Ví dụ: Cho $\mathrm{a}\text{\hspace{0.17em}//\hspace{0.17em}}\mathrm{b}$ và $\mathrm{c}\text{\hspace{0.17em}//\hspace{0.17em}}\mathrm{b}$ thì $\mathrm{a}\text{\hspace{0.17em}//\hspace{0.17em}}\mathrm{c}$