Tự đánh giá: Phép mầu kì diệu của văn học – Nguyễn Duy Bình – VĂN 10 – CD

Tóm tắt bài

1.1. Tá»± đánh giá: “Phép mầu” kì diệu của văn học – Nguyễn Duy Bình

Đọc văn bản “Phép mầu” kì diệu của văn học – Nguyễn Duy Bình và thá»±c hiện các yêu cầu bên dưới.

Ghi vào vở phương án trả lời đúng cho mỗi câu hỏi (từ câu 1 đến câu 6):

Câu 1: Theo văn bản trên, một tác phẩm văn học được xem là hấp dẫn khi tác phẩm ấy khiến cho người đọc:

A. Mải mê đọc và quên hết những gì đang diễn ra 

B. Thích thú đi tìm “phép mầu” kì diệu của văn học 

C. Thấy sống dậy cả một thế giới đã lùi sâu vào dĩ vãng

D. Cùng sống với thế giới do nhà văn sáng tạo ra 

Trả lời: Chọn đáp án D

Câu 2: Chiêm nghiệm của Nguyễn Đình Thi về “bừng thức tỉnh, tá»± nhận thấy rõ tâm hồn mình, thá»±c sá»± tìm thấy mình” khi đến với văn học cho biết điều gì?

A. Vai trò của nhà văn đối với nghệ thuật 

B. Sứ mệnh của văn hoá nghệ thuật 

C. Chức năng, giá trị của văn hoá nghệ thuật 

D. Khả năng thanh lọc tâm hồn của văn học

Trả lời: Chọn đáp án D

Câu 3: Hãy sắp xếp lại các ý sau cho đúng với trình tá»±: luận điểm, các lí lẽ, dẫn chứng mà tác giả đã trình bày ở phần 2:

A. Tác động thẩm mÄ© có đặc điểm và quy luật riêng rất uyển chuyển. 

B. Xin lấy một ví dụ, những suy nghĩ của Ta-go khi đọc Sếch-xpia.

C. Thường là trực tiếp, gần như bằng trực giác và bằng liên tưởng rất linh hoạt, chịu sự quy định của rất nhiều yếu tố.

D. Không nên nghĩ rằng tác động của tác phẩm cũng như sự liên hệ của người đọc bao giờ cũng phải thông qua con đường lô gích.

E. Rồi sau đó, ta mới có thể dùng tÆ° duy lô gích để giải thích. 

Trả lời: Thứ tá»± sắp xếp là: D – A – C – E – B

Câu 4: Nhận xét nào nêu đúng và đầy đủ những đặc điểm chung về ngôn từ trong các câu văn sau?

“Sá»± khô mòn của tình yêu thÆ°Æ¡ng, sá»± quen cho những cái không tốt, không đúng, không đẹp, sá»± lười biếng suy nghÄ©, sá»± tính toán cho mình – những cái đó làm cho con mắt người ta thường ngày mờ đi ít nhiều.”.

“Trong tình yêu thắm thiết của Rô-mê-ô và Giu-li-ét, trong tiếng rên xiết điên dại của vua Lia, trong ngọn lửa ghen ngày càng bùng cháy của Ô-then-lô, có một cái gì làm cho chúng tôi hăng say và phấn khởi.”

A. Giàu nhịp điệu và tính tượng trÆ°ng 

B. Giàu nhịp điệu, hình ảnh và cảm xúc 

C. Ngôn từ giàu hình ảnh, cảm xúc và cô đọng

D. Ngôn từ giàu hình ảnh và ý nghĩa biểu tượng

Trả lời: Chọn đáp án: B

Câu 5: PhÆ°Æ¡ng án nào cho thấy đặc điểm của giọng điệu nghị luận trong đoạn văn sau?

“Không nên nghÄ© rằng tác động của tác phẩm cÅ©ng nhÆ° sá»± liên hệ của người đọc bao giờ cÅ©ng phải thông qua con đường lô gích. Tác động thẩm mÄ© có đặc điểm và quy luật riêng rất uyển chuyển. Thường là trá»±c tiếp, gần nhÆ° bằng trá»±c giác và bằng liên tưởng rất linh hoạt, chịu sá»± quy định của rất nhiều yếu tố. Rồi sau đó, ta mới có thể dùng tÆ° duy lô gích để giải thích. Xin lấy một ví dụ…”.

A. Độc thoại nhẹ nhàng để chia sẻ thông tin 

B. Mạnh mẽ, sôi nổi để tranh luận về quan điểm

C. Khuyên răn để thuyết phục nhẹ nhàng 

D. Đối thoại, trao đổi nhằm thuyết phục

Trả lời: Chọn đáp án A

Câu 6: Ghép các lí lẽ, dẫn chứng ở cột B cho phù hợp với luận điểm ở cột A:

Trả lời:

– Ghép các lí lẽ, dẫn chứng ở cột B cho phù hợp với luận điểm ở cột A: 

+ a – 2 – 3 

+ b – 1 – 4 

Câu 7: Chỉ ra câu văn cho biết quan điểm của tác giả về sá»± sáng tạo nghệ thuật trong văn bản trên.

Trả lời:

– Câu văn cho biết quan điểm của tác giả về sá»± sáng tạo nghệ thuật trong văn bản trên là: “Sá»± sáng tạo trong văn học nghệ thuật gần giống với sá»± sáng tạo ra sá»± sống.”

Câu 8: Em hiểu ý kiến sau nhÆ° thế nào: “Những vấn đề của tác phẩm nêu lên biến thành những vấn đề của chính người đọc tá»± đặt ra với mình mà suy nghÄ©.”?

Trả lời:

– Em hiểu ý kiến: “Những vấn đề của tác phẩm nêu lên biến thành những vấn đề của chính người đọc tá»± đặt ra với mình mà suy nghÄ©.” là một khi văn học có sức hấp dẫn làm cho người đọc hòa nhập vào cái thế giới do nhà văn sáng tạo, cùng sống với những nhân vật tưởng tượng nhÆ° người thá»±c thì những vấn đề của tác phẩm, vấn đề của nhân vật trong tác phẩm khiến người đọc tưởng nhÆ° đó là vấn đề của chính mình ngoài đời.

Câu 9: Theo em, tác giả muốn làm sáng tỏ luận điểm gì khi đưa ra ví dụ về “những suy nghÄ© của Ta-go khi đọc Sếch-xpia”?

Trả lời:

– Theo em, tác giả muốn làm sáng tỏ luận điểm khi đưa ra ví dụ về “những suy nghÄ© của Ta-go khi đọc Sếch-xpia” là: Không nên nghÄ© rằng tác động của tác phẩm cÅ©ng nhÆ° sá»± liên hệ của người đọc bao giờ cÅ©ng phải thông qua con đường lô gích. Tác động thẩm mÄ© có đặc điểm và quy luật riêng rất uyển chuyển.

Câu 10: Vì sao nói: Tác phẩm văn học tốt sẽ có tác dụng làm cho con người nhÆ° “bừng thức tỉnh”?

Trả lời:

– Nói tác phẩm văn học tốt sẽ có tác dụng làm cho con người nhÆ° “bừng thức tỉnh” vì: những phẩm chất của con người, những suy nghÄ©, tình cảm khát vọng cao đẹp đã bị cuộc sống vùi dập, mờ đi nên những tác phẩm văn học tốt sẽ có tác dụng làm cho con người “bừng thức tỉnh”

1.2. Hướng dẫn tự học

– Đọc mở rộng các văn bản nghị luận (nghị luận xã hội và nghị luận văn học) bằng cách:

+ Tìm đọc các sách, báo về các bài văn nghị luận xã hội và các bài phân tích, đánh giá tác phẩm văn học.

+ Sá»­ dụng Internet để tìm các bài nghị luận về tình cảm nhân văn cao đẹp (yêu thÆ°Æ¡ng, chia sẻ, cảm thông,…), phê phán những lối sống ích kỉ, gây tổn thÆ°Æ¡ng cho người khác,…; về tác giả, tác phẩm, các vấn đề lí luận văn học. (Chú ý: trao đổi với thầy, cô về những nguồn thông tin tin cậy).

– Tập viết các bài phân tích, bình luận và gá»­i bài tham gia: câu lạc bộ văn học, báo tường, báo, tạp chí.

Bài tập minh họa

Bài tập: Viết đoạn văn (từ 7 đến 10 câu) trình bày suy nghÄ© của em về vai trò văn học trong đời sống tâm hồn con người (lấy dẫn chứng từ một tác phẩm văn học).

Hướng dẫn giải:

– Tìm hiểu thông tin về vai trò văn học trong đời sống tâm hồn con người trên sách báo, internet

– Viết đoạn văn trình bày cảm nhận của em về vai trò văn học trong đời sống tâm hồn con người, có thể tham khảo các ý chính sau:

Văn học là tiếng nói của tình cảm con người

Bởi cũng như cuộc sống muôn màu, văn học cũng được tạo nên từ nhiều mảnh ghép khác nhau

Đời sống tinh thần của nhân loại nếu thiếu văn chương thì sẽ rất nghèo nàn, tẻ nhạt

+ …

Lời giải chi tiết:

Đoạn văn mẫu 1:

Văn học là tiếng nói của tình cảm con người. Dù bạn là người khô khan, cộc cằn đến đâu thì liệu bạn có chắc rằng mình sẽ không rÆ¡i lệ khi chứng kiến cảnh chia tay giữa hai anh em Thành và Thuá»· trong “Cuộc chia tay của những con búp bê”. Sá»± chia sẻ, tâm hồn rộng mở chính là quà tặng tinh thần đẹp nhất mà văn chÆ°Æ¡ng mang đến cho chúng ta. Bạn có chú ý đến từ “gây” trong đề bài. Từ “gây” ở đây gợi cho người đọc một sá»± lôi kéo, dường nhÆ° đó là cái không tốt. Bởi cÅ©ng nhÆ° cuộc sống muôn màu, văn học cÅ©ng được tạo nên từ nhiều mảnh ghép khác nhau; có những mảnh ghép làm cho nền văn học thêm đặc sắc, độc đáo nhÆ°ng cÅ©ng có những thành phần làm văn học trở nên u tối, đầy rẫy những xấu xa. Nói nhÆ° thế, có nghÄ©a là, bên cạnh những tình cảm tích cá»±c, văn học còn mang đến cho em những mặt tiêu cá»±c trogn suy nghÄ© và lối sống mà tÆ° tá»­ong yêu đương tuổi học trò là một ví dụ chẳng hạn. Văn học mang đến cho cuộc sống em nhiều thứ thật đấy. NhÆ°ng tiếp nhận chúng thế nào, cảm nhận chúng ra sao lại là một vấn đề khác. Đời sống tinh thần của nhân loại nếu thiếu văn chÆ°Æ¡ng thì sẽ rất nghèo nàn, tẻ nhạt.

Đoạn văn mẫu 2:

Cuộc sống muôn hình vạn trạng không thể thiếu sá»± đóng góp của văn học. Để đề cao vai trò và tác dụng tích cá»±c của vản học đối với đời sống tâm hồn con người Hoài Thanh – là cây bút phê bình văn học xuất sắc đã viết “Ý nghÄ©a văn chÆ°Æ¡ng”, những bài thÆ¡ của ông rất đặc sắc tài hoa, tên tuổi của ông đã trở thành bất tá»­ với tác phẩm “Thi nhân Việt Nam”. Là 1 trong những người cả đời gắn bó với sá»± nghiệp văn chÆ°Æ¡ng, Hoài Thanh đã có những quan niệm sâu sắc về văn chÆ°Æ¡ng: “Văn chÆ°Æ¡ng luyện cho ta những tình cảm ta sẵn có”. Với một lối văn nghị luận kết hợp hài hòa giữa lí lẽ sắc bén với cảm xúc tinh tế, trong văn bản này, Hoài Thanh khẳng định: Nguồn gốc cốt yếu của văn chÆ°Æ¡ng là tình cảm, là lòng vị tha. Văn học là tấm gÆ°Æ¡ng phản ánh cuộc sống muôn hình vạn trạng. HÆ¡n thế, văn chÆ°Æ¡ng còn góp phần sáng tạo ra sá»± sống, gây dá»±ng cho con người những tình cảm không có và luyện những tình cảm sẵn có. Đời sống tinh thần của nhân loại nếu thiếu văn chÆ°Æ¡ng thì sẽ rất nghèo nàn, tẻ nhạt. Văn chÆ°Æ¡ng nâng cao nhận thức, làm phong phu tâm hồn con người. Văn học làm đẹp, làm giàu cho cuộc sông trên trái đất này.

Bấm vào đây để viết phản hồi

Phản hồi

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *